Net als de meeste planten die insecten nodig hebben voor hun bestuiving, bloeien vlinderlokkende planten lang en uitbundig met vaak prachtige kleuren, heerlijke geuren en opvallende bloemen. Dit is dus niet alleen leuk voor de vlinders, maar ook mooi meegenomen voor de tuinliefhebber. Met het nieuwe plantseizoen voor de deur – vanaf september kunnen container- en kluitplanten bij gunstige weersomstandigheden geplant worden – geven we graag een overzicht van de 5 mooiste vlinderlokkers.
Algemeen
Wil je graag fladderaars met namen als 'gehakkelde aurelia', 'landkaartje', 'bruin zandoogje' of 'oranje luzernevlinder in je tuin te zien krijgen, dan kan je beter ook met de standplaats van de vlinderplanten rekening houden. Vlinders zijn tere wezens die niet houden van wind en schaduw. Het zijn koudbloedige dieren, ze hebben zonnewarmte nodig om hun temperatuur omhoog te krijgen. Ze kunnen pas vliegen als hun lichaamstemperatuur ten minste 20 °C bedraagt. Daarom is het beter om de vlinderplanten op een zonnige en beschutte plek neer te zetten. Als u al vroeg in het voorjaar vlinders in de tuin wil, is het belangrijk om ook enkele najaarsbloeiende vlinderplanten aan te planten. Veel vlinders gaan namelijk in het najaar in rust op een beschutte overwinteringsplaats (een dikke haag, een tuinhuisje, tussen snoeihout, onder een vensterbank...). Voordat ze dat gaan doen, zorgen ze er echter voor dat ze veel voedsel opslaan. Anderen gaan, net als trekvogels, met een volle buik op weg naar het zuiden.
Waard- en nectarplanten
Volwassen vlinders voeden zich met nectar van bloeiende planten. Niet alle bloeiende planten produceren echter evenveel nectar en ook de samenstelling kan nogal verschillen en sommige bloeiende planten produceren zelfs helemaal geen nectar. Dit verklaart meteen waarom niet alle bloemen even geliefd zijn bij vlinders. De bloeiende planten die wel veel nectar produceren, lokken de vlinders in grote aantallen en zijn op zomerse dagen een waar vlinderparadijs. Waardplanten daarentegen zijn een ideale voedingsbron voor de rupsen van de vlinders, het is op deze planten dat de eitjes afgelegd worden, en zijn dus onmisbaar in de ontwikkeling van de vlinders. De rupsen van de meeste vlinders leven op wilde, inheemse planten zoals brandnetels, distels, pinksterbloem, klimop..., maar ook bepaalde tuinplanten zoals judaspenning, Oost-Indische kers, hazelaar, struikheide en hulst zijn goede waardplanten.
Buddlejasoorten (vlinderstruik)
De Nederlandse naam zegt al genoeg, dit is een echte vlinderlokker, die met zijn overvloed aan bloemen aantrekkelijk is voor vrijwel alle soorten vlinders. De kleine, slanke bloemen staan in bolvormige of pluimvormige trossen gerangschikt op het uiteinde van de takken. Buddleja davidii
Symphorycarpos (sneeuwbes)
De sneeuw- of klapbesstruiken (de bes maakt een klappend geluid als ze tussen de vingers kapot geduwd of op de grond gegooid wordt) zijn dankbare planten die zowel in de schaduw als in de zon kunnen groeien
Sedum spectabile (hemelsleutel)
Ook deze bekende tuinplanten met hun licht- tot donkerroze, paarse of witte bloemen zijn goede nectarproducenten. De bloemen, die pas laat op het jaar ( van september tot oktober) aan de plant verschijnen, zitten op mooie dagen soms afgeladen vol met atalanta's of dagpauwogen die zich tegoed doen aan de rijke hoeveelheden nectar. Sedums zijn dankbare, sterke tuinplanten, die zowel goed groeien in volle grond als in pot. Zorg voor een goed gedraineerde grond op een plekje in de volle zon. Droogte is voor deze planten geen probleem. Voor een gezonde groei en goede bloei worden de ingedroogde stengels pas in het voorjaar verwijderd door ze onderaan af te breken.
Deze geurige zomerbloeier zorgt niet alleen voor geur en kleur in de tuin, maar is bovendien een goede nectarproducent die allerlei vlinders aanlokt. Echt veeleisend is deze plant niet, maar hij heeft een hekel aan zware, natte grond, schaduw en vochtige, koude lucht. Als de planten uitgebloeid zijn, kunnen de uitgebloeide aren weggesnoeid worden, waardoor de planten er wat netter uitzien. Een jaarlijkse snoeibeurt in het voorjaar, tot net boven het verhoutte gedeelte, en een kalkbeurt zorgen voor een goede groei en een rijke bloei.
Verbena bonariensis (ijzerhard)
IJzerhard is een wat minder gekende, vaste plant die bloeit van juni tot oktober met roze, lavendkleurige bloemhoofdjes met een doorsnee van 5 tot 7,5 cm. De plant is wat ijl van groei, wordt tot 1 m hoog en is een goede nectarproducent. Ze groeien best in een vruchtbare bodem op een zonnige plek in de tuin. Door de hoofdscheuten te toppen gaat de plant bossiger groeien en rijker bloeien. Wegplukken van de uitgebloeide bloemen zorgt ervoor dat de bloei langer aanhoudt.
Deze 5 bovenstaande planten zijn slechts een kleine selectie uit het grote aanbod van vlinderlokkende planten. Zo zijn vlinders ook gek op bloeiende kruidenhoekjes met rozemarijn, kattenkruid, marjolein, tijm en venkel. Maar ook klimop, floxen, asters, koninginnekruid, kamperfoelie, kaasjeskruid en vele andere vaste planten zijn echte vlinderplanten.